Category: Development

महाराष्ट्र सरकारने गुरुवारी मुंबई आणि नागपूर शहरांना जोडणाऱ्या समृद्धी एक्स्प्रेस वेवरून जाणाऱ्या वाहनांसाठी स्पीड मर्यादा जाहीर केली आहे. एक्स्प्रेस वेवर ताशी 100 ते 120 किमी वेगाने वाहने धावू शकतात, असे सरकारने म्हटले आहे. त्यांनी वाहनाच्या प्रकारानुसार वेग मर्यादा देखील सूचीबद्ध केल्या आहेत. राज्याच्या वाहतूक पोलिस विभागाने जारी केलेल्या अधिसूचनेत कमाल वेग मर्यादा १२० किमी प्रतितास असेल असे नमूद केले आहे. शिवाय एक्स्प्रेस वेवर दुचाकी, रिक्षा आणि चारचाकी रिक्षांना प्रवेश बंदी करण्यात आली आहे.

चालकासह आठ व्यक्तींना घेऊन जाणारी वाहने ताशी १२० किमी वेगाने धावू शकतात; मात्र, घाटातून वाहन जात असल्यास त्याचा वेग 100kmph असावा. त्याचप्रमाणे नऊ पेक्षा जास्त व्यक्तींची वाहतूक करणारी वाहने घाटात 100kmph आणि 80kmph या वेगाने धावतील. मालवाहतूक करणारी वाहने द्रुतगती मार्गावर फक्त 80kmph वेगाने धावू शकतात. समृद्धी महामार्गावर दुचाकी, तीनचाकी, चारचाकी रिक्षांना परवानगी नाही.

महाराष्ट्र समृद्धी महामार्ग : या एक्स्प्रेस वेने मुंबई ते नागपूर प्रवासाचा वेळ निम्म्याने कमी होणार आहे. पूर्वी 16 तास लागायचे, आता हा प्रवास 8 तासात पूर्ण होणार आहे. त्यावर 1268 झाडे लावण्याचेही नियोजन आहे. 2015 मध्ये एक्सप्रेस वे बांधण्याची घोषणा करण्यात आली होती. महाराष्ट्रातील मागासलेला प्रदेश असलेल्या विदर्भाचा विकास लक्षात घेऊन तो तयार करण्यात आला आहे. डिसेंबर 2018 मध्ये पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी मुंबई-नागपूर द्रुतगती मार्गाची पायाभरणी केली होती. हा एक्स्प्रेस वे डिसेंबर २०२२ पर्यंत पूर्ण करण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे. नागपूर ते शेलूबाजार, वाशिम जिल्ह्यातील या एक्स्प्रेस वेचा 210 किमीचा भाग या वर्षी मे महिन्यात कार्यान्वित झाला आहे. शेलूबाजार ते शिर्डी हा ३१० किमी लांबीचा रस्ता आता लोकांसाठी खुला करण्यात आला आहे.

मुंबई-नागपूर द्रुतगती महामार्ग 701 किमी लांबीचा आणि 6 लेनचा महामार्ग आहे. गरज भासल्यास ती 8 लेनपर्यंत वाढवता येईल. याची रचना 150 किमी प्रतितास या टॉप स्पीडसाठी करण्यात आली आहे. मात्र, या द्रुतगती मार्गावर या वेगाने वाहन चालवल्यास टोल टॅक्सही भरावा लागणार आहे. यासाठी येथे २६ टोल टॅक्स काउंटर उभारण्यात आले आहेत.

एक्स्प्रेस वेचा अंदाजे खर्च 55000 कोटी इतका आहे. याला अधिकृतपणे बाळासाहेब ठाकरे महाराष्ट्र समृद्धी महामार्ग असेही म्हणतात. नागपूर ते शिर्डी या द्रुतगती मार्गाचा पहिला टप्पा तयार झाला आहे.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी पुढील महिन्यात नागपूर-मुंबई समृद्धी द्रुतगती महामार्गाचे उद्घाटन करणार आहेत. दिवाळीच्या मुहूर्तावर महाराष्ट्राचे एकनाथ शिंदे सरकार जनतेला ही खास भेट देणार आहे. ऑक्टोबरच्या शेवटच्या आठवड्यात पंतप्रधान नागपुरात उद्घाटनासाठी जाणार आहेत. या एक्स्प्रेसचा पहिला टप्पा पूर्ण झाला आहे.

नागपूर : अमिताभ बच्चन ‘बिग बी’, नाना पाटेकर आणि गुलजार लवकरच नागपूरकरांना भेटणार आहेत. याव्यतिरिक्त, त्यांना कारंजे आणि लेझर शोचा आनंद घेता येणार आहे. नागपूर इम्प्रूव्हमेंट ट्रस्ट (NIT) ने कारंजाच्या चाचण्या पूर्ण केल्या असून पुढील आठवड्यात अंतिम चाचण्या होणार आहेत. त्याचे उद्घाटन लवकरच मान्यवरांच्या हस्ते होणार आहे. एनआयटीचे अध्यक्ष मनोजकुमार सुर्यवंशी म्हणाले की, सुकाणू समितीच्या उपस्थितीत सॉफ्ट कमिशनिंग केले जाईल. “जर ते यशस्वी झाले तर आम्ही खासदार सांस्कृतिक महोत्सव समितीच्या सदस्यांसाठी दोन प्री-उद्घाटन कार्यक्रम आयोजित करू. त्यानंतर आम्ही उद्घाटनासाठी जाऊ,” ते पुढे म्हणाले.

सिग्नेचर ट्यून, लेझर शो, नागपूरच्या इतिहासावर मराठी, हिंदी आणि भाष्य यांचा समावेश असलेला हा शो 2.30 तासांचा असेल.

इंग्रजी आणि तीन भाषांमध्ये लोकप्रिय गाणी. मराठी समालोचन प्रसिद्ध सिनेअभिनेते नाना पाटेकर यांनी, हिंदीत प्रसिद्ध गीतकार आणि दिग्दर्शक गुलजार यांनी आणि इंग्रजीत बिग बी यांनी कथन केले आहे. समालोचन 10 ते 12 मिनिटांचा असेल. भाष्यांमध्ये अंतर असेल जे लेझर डिस्प्लेद्वारे भरले जातील. ऑस्कर विजेते ए आर रेहमान यांनी संगीतबद्ध केलेल्या ५ ते ६ मिनिटांच्या सिग्नेचर ट्यूनने शो सुरू होईल. त्याचा शेवट मराठी, हिंदी आणि इंग्रजी पॉप वादनाने होईल. कारंज्यासह समक्रमित ular फिल्मी गाणी. संपूर्ण शोचे डिझाइन दक्षिण भारतीय अभिनेत्री रेवती यांनी केले आहे तर फ्रेंच कंपनी क्रिस्टलने कारंजे प्रदान केले आहेत.

महाराष्ट्र राज्य रस्ते विकास महामंडळ (MSRDC) सह व्यवस्थापकीय संचालक अनिल कुमार गायकवाड म्हणाले, “आश्वासन दिल्याप्रमाणे, 45 दिवसांत वन्यजीव ओव्हरपासची पुनर्बांधणी करण्यात आली. आता आम्ही माती भरून आणि झाडे लावून ते तयार करत आहोत.” “84 वन्यजीव संरचनेपैकी, 76 अंडरपास आणि 8 ओव्हरपाससह, संपूर्ण 701 किमीच्या पट्ट्यात, 105 कमानी पट्ट्यांसह पॅकेज-1 अंतर्गत कोसळलेली संरचना ही एकमेव पुरातन वन्यजीव रचना होती,

25 एप्रिल रोजी कोसळलेला हिंदुहृदयसम्राट बाळासाहेब ठाकरे समृद्धी महामार्गावरील ओव्हरपास पुन्हा एकदा वन्य प्राण्यांच्या स्वागतासाठी सज्ज झाला आहे. अधिकार्‍यांनी सांगितले आहे की ते कोणत्याही दिवशी 480 किमी महामार्ग उघडण्यासाठी तयार आहेत.
“मुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांनी 15 ऑगस्ट रोजी एक्स्प्रेस वे वाहतुकीसाठी खुला केला जाईल अशी दोनदा घोषणा केली असली तरी, उद्घाटनाबाबत सरकारकडून आमच्याकडे कोणताही संवाद नाही. आम्हाला हे देखील कळले की पंतप्रधान नरेंद्र मोदी एक्सप्रेसवे उघडतील,” राधेश्याम मोपलवार म्हणाले, एमएसआरडीसीचे व्यवस्थापकीय संचालक. मोपलवार यांनी मंगळवारी सांगितले की, "एक्स्प्रेसवेमध्ये दररोज काही लांबी जोडली जात असली तरी, आम्ही कोणत्याही वेळी 480 किमी लांबीचा रस्ता उघडण्यास तयार आहोत." एक्स्प्रेस वे 5 जून रोजी उद्घाटनासाठी सज्ज होता, परंतु तो तीन वेळा पुढे ढकलण्यात आला आहे. MSRDC 520km चा रस्ता उघडणार होता, पण आता अधिकारी म्हणतात की शेलू बाजाराजवळ काही अपूर्ण पट्ट्यामुळे तो 480km सह तयार आहे.

राधेश्याम मोपलवार, महासंचालक (वॉर रूम, पायाभूत सुविधा प्रकल्प) आणि महाराष्ट्र राज्य रस्ते विकास महामंडळाचे (एमएसआरडीसी) व्यवस्थापकीय संचालक यांनी दिलेल्या एका अहवालात मुंबई-नागपूर द्रुतगती महामार्गाचा पहिला टप्पा कसा विस्तारला आहे, याचा उल्लेख केला आहे. शिर्डी ते नागपूर 480 किमीचा परिसर पूर्ण झाला आहे. ते पुढे म्हणाले की, मुख्यमंत्र्यांनी 15 ऑगस्ट रोजी उद्घाटन करण्याचा विचार केला आहे. मात्र, यासंदर्भात औपचारिक संवादाची वाट पाहत आहोत. त्याचे उद्घाटन पंतप्रधान करणार असल्याचा दावा त्यांनी केला.

खात्यात पुढे, मोपलवार यांनी सामायिक केले की त्यांनी पेट्रोल पंप आणि टोल वसुली प्रणाली व्यतिरिक्त रुग्णवाहिका सेवा देखील तैनात केल्या आहेत. त्यांनी आरोप केला की ते पुढील वर्षाच्या मे अखेरीस संपूर्ण 700 किमी लांबीचे काम पूर्ण करण्याचा विचार करत आहेत.

याव्यतिरिक्त, अहवाल असे सुचवत आहेत की एक्सप्रेसवे हा भारतातील नऊ हिरवे पूल किंवा ओव्हरपास असलेला पहिला महामार्ग असेल. याशिवाय वन्य प्राण्यांच्या हालचालीसाठी 17 अंडरपास बनवण्यात आले आहेत. दुसरीकडे, हिंदुहृदयसम्राट बाळासाहेब ठाकरे समृद्धी कॉरिडॉर मुंबई-नागपूर दरम्यान फक्त एक्झिट गेटवरच टोल कपात करेल, प्रवेश करताना नाही, असे आख्यायिकेने सुचवले आहे. प्रवेशद्वारावर, वाहनाच्या प्रवेशाची वेळ, किलोमीटरनुसार स्थान आणि फास्टॅग नोंदणी क्रमांक लक्षात न घेता फक्त वाहनाची नोंदणी केली जाईल.

मुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे म्हणाले की, नागपूर-शिर्डी समृद्धी महामार्गावरील वाहतूक १५ ऑगस्टपासून सुरू होणार आहे. या महामार्गाला शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकरे यांचे नाव देण्यात आले आहे. राज्याच्या विकासासाठी हा गेम चेंजर ठरणार आहे. शिंदे म्हणाले की, यापूर्वीच्या सरकारने ते सुरू करण्याची तीन वेळा घोषणा केली होती. प्रत्येक वेळी ती पुढे ढकलण्यात आली. नागपूर-शिर्डी समृद्धी महामार्ग १५ ऑगस्टपासून सर्व प्रकारच्या वाहनांसाठी खुला होणार आहे. याशिवाय मुंबई-शिर्डी महामार्गाचे काम वर्षभरात पूर्ण होणार आहे. पुढील वर्षी मुंबई-नागपूर महामार्ग सर्वसामान्यांसाठी उपलब्ध होणार आहे.

या महामार्गाचे बांधकाम एकूण 16 टप्प्यात सुरू असून, नागपूर-मुंबई महामार्गावर 701 किमी लांबीची एकूण 1699 छोटी-मोठी बांधकामे सुरू असल्याची माहिती मुख्यमंत्र्यांनी दिली. त्यापैकी सुमारे 1400 बांधकामे पूर्ण झाली आहेत. उर्वरित बांधकाम वर्षभरात पूर्ण होईल.

31 जुलै 2015 रोजी तत्कालीन मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी विधानसभेत नागपूर-मुंबई दरम्यान 701 किलोमीटर लांबीच्या महामार्गाची घोषणा केली होती. हा महामार्ग राज्यातील 10 जिल्ह्यांतून जातो, मात्र त्याचा फायदा 24 जिल्ह्यांना होणार आहे. त्यावेळी त्याच्या पूर्णत्वाची प्रस्तावित तारीख ऑक्टोबर 2021 अशी निश्चित करण्यात आली होती.